Hàng chục nghìn nhân viên của Samsung Electronics đã tập hợp và biểu tình tại cơ sở Pyeongtaek ở Hàn Quốc vào thứ Năm, báo hiệu rằng họ đang chuẩn bị tiến hành cuộc đình công kéo dài 18 ngày vào tháng tới. Xung đột lao động về phân phối tiền lương này được coi là có khả năng làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu nguồn cung chip nhớ toàn cầu. Liên minh yêu cầu Samsung dỡ bỏ mức giới hạn hiện tại về tiền thưởng hiệu suất và phân bổ 15% lợi nhuận hoạt động của công ty trực tiếp cho nhân viên. Tuy nhiên, cho đến nay Samsung vẫn chưa đồng ý với yêu cầu này. Cuộc đàm phán đã đi vào bế tắc. Công ty đang qua lại trên bàn thương lượng, vừa dùng các kênh pháp lý để ra tòa với công đoàn.
Thời điểm xảy ra tranh chấp này đặc biệt bất lợi cho Samsung. Được thúc đẩy bởi cơn sốt trí tuệ nhân tạo, chip bộ nhớ toàn cầu đang trải qua một đợt thiếu hụt nguồn cung mới. Ba nhà sản xuất lớn là Samsung, SK Hynix và Micron đang nỗ lực hết sức để bắt kịp nhu cầu mạnh mẽ từ các trung tâm dữ liệu AI và chuyển nhiều năng lực sản xuất từ mảng kinh doanh tiêu dùng truyền thống sang chip nhớ băng thông cao vì các sản phẩm liên quan có tỷ suất lợi nhuận cao hơn. Các ước tính của ngành chỉ ra rằng khoảng 70% chip nhớ cao cấp trên thế giới sẽ bị các trung tâm dữ liệu lấy đi vào năm 2026, khiến thị phần trên thị trường tiêu dùng nói chung tiếp tục bị thu hẹp. Kể từ đầu năm 2025, giá chip nhớ thông thường như DRAM đã tăng mạnh.
Cốt lõi của mâu thuẫn giữa công đoàn và công ty nằm ở cơ chế khen thưởng và phân phối. Samsung đang phải đối mặt với áp lực trả lương ngày càng tăng so với các đối thủ: đối thủ SK Hynix được cho là đang lên kế hoạch trao những khoản tiền thưởng khổng lồ khoảng 400.000 USD/người cho khoảng 35.000 nhân viên của mình vào đầu năm tới. Truyền thông địa phương cho biết Samsung đã đề xuất gói bồi thường cho nhân viên bộ phận chip nhớ trên danh nghĩa cao hơn so với các đối thủ cạnh tranh, nhưng vẫn bị công đoàn bác bỏ. Samsung đã không trả lời yêu cầu bình luận trước khi xuất bản.
Samsung từ lâu đã được coi là một trong những nhà tuyển dụng hấp dẫn nhất Hàn Quốc, nhưng giờ đây “khoảng cách tiền thưởng” đang bắt đầu làm xói mòn lợi thế truyền thống này. Điều đáng chú ý là không phải ai có mặt cũng đứng về phía công đoàn. Một số cổ đông tụ tập đối diện cuộc biểu tình, cáo buộc công nhân chọn cách "phá bỏ" công ty vào thời điểm quan trọng và lo lắng rằng cuộc đình công sẽ làm tổn hại đến hiệu quả hoạt động và khả năng cạnh tranh lâu dài của công ty.
Trong bối cảnh các chuỗi công nghiệp toàn cầu có tính liên kết cao, nếu hơn 35.000 nhân viên của Samsung Electronics thực sự đình công vào tháng tới, tác động sẽ vượt xa Hàn Quốc. Các nhà phân tích chỉ ra rằng nếu dây chuyền sản xuất bộ nhớ của Samsung buộc phải giảm hoặc tạm dừng sản xuất do đình công, điều này sẽ càng đẩy giá chip bộ nhớ vốn đã eo hẹp lên cao, đặc biệt là các sản phẩm bộ nhớ băng thông cao cung cấp cho trung tâm dữ liệu AI và máy chủ cao cấp. Từ Thung lũng Silicon đến các nhà khai thác điện toán đám mây toàn cầu, có thể cảm nhận được “dư chấn”.
Hiện tại, để đáp ứng nhu cầu về AI, Samsung, SK Hynix và Micron đã ưu tiên đảm bảo năng lực sản xuất các sản phẩm cao cấp, còn các doanh nghiệp điện tử tiêu dùng truyền thống như PC và điện thoại di động buộc phải "nhường đường". Trong bối cảnh đó, tranh chấp lao động của Samsung được coi là một biến số mới chồng lên sự mất cân đối cung cầu ban đầu, khiến thị trường thận trọng hơn về nguồn cung chip nhớ trong vài tháng tới, thậm chí một năm tới. Đối với các công ty khởi nghiệp AI, nền tảng công nghệ lớn và các nhà sản xuất phần cứng dựa vào số lượng lớn chip nhớ, cuộc đình công của Samsung dù chưa bắt đầu đã trở thành một yếu tố rủi ro mới khó tránh khỏi.
Bài viết liên quan:
5 triệu cổ đông của Samsung tổ chức biểu tình phản đình công: tẩy chay tiền thưởng khổng lồ của nhân viên Hãy cùng nhau bảo vệ Samsung
37.000 công nhân của Samsung Electronics sẽ tổ chức biểu tình để chuẩn bị cho cuộc đình công vào tháng tới